Steeds meer krijgt complementaire zorg een plaats in reguliere zorginstellingen. Stapsgewijs worden bijvoorbeeld natuurlijke geuren geïntroduceerd op verschillende afdelingen in ziekenhuizen, verpleeghuizen en hospices. Het toepassen van natuurlijke geurstoffen (essentiële oliën) lijkt een vaste plaats te krijgen en vaak met grote tevredenheid. Patiënten, familie, personeel en management zien de meerwaarde hiervan. De bijzondere werking wordt steeds meer bevestigd door wetenschappelijk onderzoek, maar zeer belangrijk zijn ook de ervaringen van de vele gebruikers. Bijna iedereen reageert positief.

Een aantal voorbeelden van Aromazorg

Het gebruik van natuurlijke geuren heeft al zeker in het buitenland (Engeland, VS, Zuid-Afrika, Zwitserland) grote vooruitgang in de zorg geboekt. Zo is er een Amerikaanse ziekenhuisgroep, Planetree Hospitals, waar aromatherapie een prominente plaats in de zorg heeft ingenomen. Hier zet men het welzijn van de patiënt op de eerste plaats. Voor een operatie wordt de patiënt uitgenodigd om een korte massage met oliën te ondergaan om angst en stress te verminderen. In een aantal ziekenhuizen van de Planetree groep krijgen de verpleegkundigen ook een grondige training in het vak aromatherapie. In Noord Duitsland is een ziekenhuis waarbij elke patiënt die wordt voorbereid op een operatie, een lichte buikmassage krijgt met lavendelolie. Dit werkt kalmerend en helpt de patiënt tot rust te komen.

Ook in Nederland zijn er talloze voorbeelden van het gebruik van deze natuurlijke oliën in de zorg. Zo kregen kinderen die een tijd in het Elisabeth ziekenhuis in Tilburg werden opgenomen, een geurblokje met een zelfgekozen geur mee die de kinderen vergezelde in het ziekenhuis. Van de gekozen geur bleek voor de kinderen een rustgevende werking uit te gaan. In het Flevoziekenhuis te Almere worden succesvol handmassages gegeven met zachte, aangename geuren. Als mensen aangename geuren ruiken, kunnen ze zich meer ontspannen en voelen ze in het algemeen minder pijn.

Waarom aromatherapie inzetten in de zorg?

Met de inzet van essentiële oliën kan er in de zorg veel bereikt worden, zowel op het lichamelijke als op het psychische vlak. Het verdampen van een essentiële olie of een zachte hand‑ of voetmassage kan het voor de patiënt net allemaal wat draaglijker maken en meer ontspanning geven. Ook is het mogelijk om bepaalde lichamelijke klachten te voorkomen of te verlichten.

De inzet van essentiële oliën kan ontzettend veel met ons doen! Essentiële oliën kunnen ontspannend zijn of juist activerend. Het maskeren van onaangename luchtjes en het creëren van een prettige sfeer zijn voorbeelden van de vele mogelijkheden. Niet alleen de patiënt profiteert van de geuren, maar ook anderen zoals het verzorgend personeel of de familie.

Aromatherapie in de zorg heeft de volgende voordelen:

  • Pathogene stoffen in de lucht worden beperkt – dit is zeker voor mensen die een zwak en een slecht afweersysteem hebben, een groot voordeel.
  • Slechte geuren worden gemaskeerd – geur van o.a. ontlasting, urine en de geur van sommige wonden kunnen zo worden ondervangen zodat personeel en familie en de persoon zich prettiger voelen. Ook de typische ‘ziekenhuisgeur’ die zoveel spanning kan oproepen wordt vervangen door meer frisse geuren. Voorbeelden zijn lemongrass en lavendel.
  • Sommige oliën werken aantoonbaar kalmerend en angstverminderend bij onrustige en gestreste patiënten of bewoners.
  • MRSA‑infecties worden door gebruik van oliën door middel van verdamping of door het toepassen van een ‘neuszalf’ beperkt.
  • Veel essentiële oliën (en daarbij nog (hand‑)massage) dragen bij aan het verminderen van het gebruik van medicatie zoals hoofdpijnmiddelen, slaaptabletten, acnecrèmes, luchtwegmedicatie en middelen tegen winderigheid. Soms zijn deze oliën een volledige vervanging van de medicijnen. En natuurlijk veel goedkoper in een tijd dat er zo’n grote druk op het gezondheidssysteem bestaat.

Natuurlijk speelt aanraking een grote rol. Het is bijna niet mogelijk oliën liefdeloos en mechanisch in te zetten. Aanraking en lichaamsverzorging horen ook bij de grote voordelen van aromatherapie. Bij o.a. slechte circulatie, droge en jeukende huid, verzorging van reumatische gewrichten kunnen oliën een grote en vriendelijke rol spelen. Ook bijvoorbeeld een simpele handmassage brengt ontspanning, versoepelt de spieren en verlicht stress. Hier kan het zorgpersoneel en familie een belangrijke rol spelen en met meer plezier en vervulling hun zorg geven.