In de wereld van vitamines kom je vaak de termen foliumzuur, folaat en 5-MTHF tegen. Hoewel ze allemaal verwant zijn aan vitamine B11, is er wel degelijk verschil in opneembaarheid en werking. 5-MTHF staat voor 5-methyltetrahydrofolaat, de biologisch actieve vorm van folaat. Dit is de vorm waarin het lichaam folaat daadwerkelijk gebruikt, zonder verdere omzetting. In supplementvorm wordt 5-MTHF vaak aanbevolen aan mensen die moeite hebben met het omzetten van foliumzuur in het lichaam, bijvoorbeeld door een genetische MTHFR-mutatie. Waar traditioneel foliumzuur wordt gebruikt in supplementen en verrijkte voeding, is 5-MTHF direct beschikbaar voor het lichaam. In dit artikel lees je alles over 5-MTHF en foliumzuur.

Folaat en foliumzuur: wat is het verschil?

De termen foliumzuur en folaat worden vaak door elkaar gebruikt, maar er is een belangrijk onderscheid. Foliumzuur is de synthetische vorm van vitamine B11, zoals die voorkomt in supplementen en verrijkte voedingsmiddelen. Folaat is de natuurlijke vorm van deze vitamine, die voorkomt in onder andere groene bladgroenten, peulvruchten en citrusfruit.

Foliumzuur moet in het lichaam eerst worden omgezet in actieve folaatvormen. Voor veel mensen gaat deze omzetting goed, maar bij een deel van de bevolking werkt dit proces minder efficiënt. Juist daar komt folaat 5-MTHF om de hoek kijken: deze actieve vorm hoeft niet meer te worden omgezet en is direct bruikbaar.

Wat is de werking van 5-MTHF?

De werking van 5-MTHF lijkt grotendeels op die van foliumzuur, maar dan in een effectievere vorm. 5-MTHF speelt een rol in de aanmaak van DNA, de vorming van rode bloedcellen en de ondersteuning van het homocysteïnemetabolisme. Ook is het belangrijk tijdens de zwangerschap, met name in de vroege ontwikkeling van het ongeboren kind. Bij vrouwen die zwanger willen worden of net zwanger zijn, wordt vaak foliumzuur geadviseerd. In sommige gevallen is 5-MTHF een alternatief voor foliumzuur, zeker bij een verhoogde behoefte of als er sprake is van een verminderde omzettingscapaciteit.

Zijn er bijwerkingen van foliumzuur of 5-MTHF?

Foliumzuur bijwerkingen zijn over het algemeen zeldzaam, zeker bij normale doseringen. Wel zijn er aanwijzingen dat langdurig hoge doseringen foliumzuur (meer dan 1 mg per dag) klachten kunnen geven zoals misselijkheid, nervositeit of slaapstoornissen. Daarnaast kan een overschot aan foliumzuur bepaalde B12-tekorten maskeren, wat neurologische schade kan veroorzaken.

Bij 5-MTHF zijn de bijwerkingen zeldzaam en meestal mild, zoals vermoeidheid of een licht opgejaagd gevoel bij te hoge inname. Omdat 5-MTHF de actieve vorm is, wordt het in lage doseringen meestal goed verdragen. Toch is het aan te raden om bij twijfel overleg te hebben met een arts, vooral als je al B-vitaminesupplementen gebruikt.

Wanneer kies je voor 5-MTHF?

5-MTHF supplementen zijn met name geschikt voor mensen met een verminderde omzetting van foliumzuur, bijvoorbeeld door een MTHFR-genvariant. Ook voor vrouwen die zwanger willen worden en extra zekerheid willen over de opname van folaat, kan 5-MTHF een overweging zijn. In supplementen wordt het vaak gecombineerd met andere B-vitamines voor een gebalanceerd effect. Een gezonde voeding blijft echter de basis. Folaat komt van nature voor in voeding zoals spinazie, broccoli, avocado en linzen. Een supplement met 5-MTHF kan een aanvulling zijn bij verhoogde behoefte, maar vervangt geen volwaardige voeding.